BACHADON BO’YNI ÕSMALARIDA QIYOSIY TASHXISLASHDA UTT USULINING AHAMIYATIN

Abstract

Bachadon bo‘yni o‘smalari ayollar orasida keng tarqalgan o’smalardan biri bo‘lib, ayniqsa onkologik kasalliklari reproduktiv yoshdagi ayollar salomatligiga salbiy ta’siri bilan belgilanadi. Epidemiologik ma’lumotlarga ko‘ra, ushbu kasallik dunyo bo‘yicha onkologik kasalliklar ichida yetakchi o‘rinlardan birini egallaydi va ko‘pincha kech bosqichlarda aniqlanishi bilan xavflidir[5]. Kasallikning uchrash chastotasi hudud, ijtimoiy sharoit va profilaktik ko‘riklar darajasiga bog‘liq holda farq qiladi. Etiologik omillar orasida inson papilloma virusi (HPV) asosiy sabab hisoblanadi[2]. Bundan tashqari, erta jinsiy hayot boshlanishi, ko‘p jinsiy hamkorlik, immunitetning pasayishi, surunkali yallig‘lanish kasalliklari va zararli odatlar ham kasallik rivojlanishiga zamin yaratadi[4]. Patogenez jarayonida bachadon bo‘yni epiteliy hujayralarida virus ta’sirida displastik o‘zgarishlar yuzaga keladi. Bu o‘zgarishlar asta-sekin og‘irlashib, invaziv o‘sma shakllanishiga olib keladi. Hujayralarning nazoratsiz ko‘payishi va differensiyalanishining buzilishi kasallikning asosiy mexanizmini tashkil etadi. Ultratovush tekshiruvi (UTT) bachadon bo‘yni o‘smalarini aniqlashda muhim yordamchi diagnostik usul hisoblanadi[3]. UTT yordamida o‘smaning joylashuvi, o‘lchami, tuzilishi va atrof to‘qimalarga tarqalish darajasi baholanadi. Ayniqsa, transvaginal UTT usuli yuqori aniqlik bilan kichik o‘zgarishlarni ham aniqlash imkonini beradi. Ushbu usul xavfsiz, invaziv bo‘lmagan va keng qo‘llanilishi mumkinligi bilan klinik amaliyotda katta ahamiyatga ega[1]. Shunday qilib, bachadon bo‘yni o‘smalarini erta aniqlash va samarali davolashda epidemiologik omillarni hisobga olish, etiologik sabablarni bartaraf etish va zamonaviy diagnostik usullardan, xususan UTTdan foydalanish muhim hisoblanadi